Cinsel Saldırı Mağduruna Yakınları Nasıl Davranmalı?

 Uzman Adli Klinik Psikolog Ebru Çorbacı, Voice of the Island için bu hafta ki yazısında “cinsel saldırı mağduru”na yakınlarının nasıl davranması gerektiğini yazdı. Çorbacı, “herhangi bir cinsel saldırıya maruz kalmış bireyin yakınlarının ona sunacakları destek yaşanılan bu olayın üstesinden gelme çabasını pozitif yönde etkileyeceğini” vurguladı Cinsel şiddet; kişinin rızası olmadan,  bir başkası tarafından cinsel içerikli söz, davranış, hareket ile vücut dokunulma Cinsel Şiddet zlığı hakkının ihlal edilmesidir. Cinsel şiddet her iki cinsten yetişkinlere olduğu gibi, çocuklara karşı da işlenebilir. Bireyin ya da çocuğun zorla herhangi bir cinsel saldırı çeşidine maruz kalması birçok ruhsal hastalığa zemin hazırlamaktadır. Cinsel Şiddetin Farklı Şekilleri Cinsel şiddet denilince akla ilk olarak tecavüz ve ya taciz gelmektedir. Fakat cinsel şiddetin farklı boyutları bulunmaktadır.

• Cinselliğin bir tehdit, sindirme ve kontrol etme aracı olarak kullanılması
• Rahatsızlık verici cinsel imalar içere telefon konuşmaları, mesaj ve ya mektuplar
• Seksüel iğneleyici konuşmalar
• Kadın, erkek ve ya çocuk tarafından istenilmeyen dokunmalar
• Zorla evlendirilmek
• Kişiye zorla pornografik fotoğraf, dergi vb. göstermek
• Cinsel organını göstermeye zorlamak
• Cinsel organını sakatlamak
• Cinsel ilişki satmaya zorlamak
• Bireyin isteği dışında cinsel ilişkiye zorlanması
• Yabancı bir cisimle cinsel organına saldırı
• Çocuk doğurmaya ve ya doğurmamaya zorlamak
• Zorla kürtaj yaptırmak
• Bekâret kontrolü

 Cinsel Şiddet Hakkında Toplumda Doğru Bilinen Yanlışlar  *Cinsel şiddet çok sık rastlanılan bir durum değildir. Cinsel şiddet suçları en az bilinen suçlardan biridir. Cinsel saldırıya maruz kalanların çok azı polise başvurmaktadır. Bunun sebebi saldırıya uğrayan bireyin, şikayet sonrası saldırganın kendisine tekrar zarar vermesinden korkma, yaşanılan durumdan dolayı kendini suçlama, utanç duyma, aile ve ya yakın çevresinin durumu öğrenmesini istememe, toplum tarafından damgalanma kaygısı gibi önemli nedenlerden doyalı yaşanılan olayı gizleme eğiliminde olmasıdır.  *Cinsel şiddete sadece kadınlar maruz kalır. Cinsel şiddet davranışları toplumda kadın, erkek, çocuk ayırt etmeden her bireyin başına gelebilecek bir problemdir.  *Cinsel şiddet mağdurları genelde genç kadınlardır. Bu kadınlar çekici, tahrik edici giyim, şekil ve ya hareketlerinde bulunan tavrı ile karşı tarafı kışkırtmaktadır. Bu yüzden yaşanılan olayın sorumluluğu iki tarafa aittir. İstatistiklere bakıldığında her yaştan ve her görüşüşten, her çeşit ulusa ve ya dine mensup kadın, çocuk ve erkekler tecavüze uğramaktadır.  Cinsel saldırı durumlarında sorumluluk iki tarafa ait değildir. Sorumluluk tamamen faile aittir. Bireyin rızası olmayan her türlü cinsel içerikli girişim kişiye yıkıcı ve ciddi zarar vermektedir. Cinsel saldırıyı haklı çıkarabilecek hiçbir davranış şekli bulunmamaktadır.  Cinsel Şiddetin Mağdur Üzerindeki Psikolojik Etkileri  Cinsel saldırı sonrasında yaşadığı yoğun depresyon, kaygı, şok, inkar, korku, güven kaybı, utanç, yaşanılan olaydan dolayı yoğun suçluluk duygusu hissetmesi cinsel saldırının bireyde yarattığı psikolojik etkilerdir. Cinsel saldırı mağduru hiçbir suçu olamamasına rağmen yaşadığı olaydan ciddi şekilde kendini suçlar.  Cinsel saldırı sonrasında mağdur kendini zarar görmüş ve diğer insanlardan farklı görmektedir. Genelde tecavüz sonrasında mağdur kendini kirlenmiş ve iğrenç biri olarak nitelendirmektedir.  Mağdur saldırı sonrasında bu durumların yanı sıra güçsüzlük, yalnızlık hissi ve etiketlenme korkusu yüzünden yoğun kendine güven eksikliği de yaşamaktadır. Cinsel saldırı mağdurlarının saldırı sonrasında, akademik ve ya mesleki alanda performans düşmesi,  okul ve ya işe gidememe, gelecek ile ilgili plan kuramama, genel bir yoğunlaşma sorunu, ikili ilişkilerde bozulma, ani anlamsız öfke patlamaları gibi günlük rutin hayatlarını etkileyen sorunları yaşadıkları görülmektedir.  Cinsel Saldırı Mağduruna Yakınları Nasıl Davranmalıdır Bir bireyin cinsel saldırıya maruz kalması, birey kadar onların etraflarında bulunan eşleri, aile bireyleri ve arkadaşları açısından da büyük bir sorundur. Bu durum mağdur yakınlarının da davranışlarının bozulmasına neden olur. Genelde mağdur yakınları bu durumda yoğun telaş, şaşkınlık, yüksek düzeyde kaygı, yardıma ve aşırı korumaya dönük tutumlar, aşırı ilgi, mağduru durumu anlatma niyetinden caydırmaya çalışma gibi davranışları tekrarlarlar. Bazı çalışmalarda ise mağdur yakınlarının mağdura karşı yoğun şüphe, itici, kırıcı sözler sarf etme, ilgi ve şefkat göstermeme, mağdur da artık sen eskisi gibi değilsin duygusunun uyandırma, mağdura karşı yaşanılan durumdan dolayı öfke hissetme, azarlayıcı, aşağılayıcı davranışlar sergiledikleri de görülmektedir. Anlaşılır görülen bu tepkiler mağdurun iç çelişki yaşamasını arttıracaktır. Herhangi bir cinsel saldırıya maruz kalmış bireyin yakınlarının ona sunacakları destek yaşanılan bu olayın üstesinden gelme çabasını pozitif yönde etkileyecektir.  Bu noktada yakınların yapması gerekenler;

• Cinsel saldırı mağdurunu duygularını dışa vurması için cesaretlendirmekten korkmayın.
• Cinsel saldırı içeriğini somutlaştıracak sorular sormaktan uzak durunuz. Konuşmayı duygulara yönlendirip mağdurun duygularını size anlatması için destekleyiniz.
• Cinsel saldırı mağdurunu konuşmak için zorlamayın. Sessiz kalırsa sessizliğini paylaşın. Bırakın mağdur ne zaman konuşmak isterse o zaman konuşsun.
• Mağdurun cinsel saldırı ile ilgili konuşmalarını sorgulamadan dinleyin.
• Cinsel saldırı sonrasında mağdurda oluşan davranış değişikliklerine olabildiğince anlayış gösterin.
• Mağduru kesinlikle suçlamayınız.
• Cinsel saldırı mağdurunu bir adım ve ya davranışa zorlamayın.
• Mağdurun dikkatini yardım tekliflerine çevirin.
• Mağdurun kendi bağımsız iradesi ile duygularını dışa vurmasına özen gösterin.