Uluçay "Kaynağı belirsiz tutarların farklı sektörler aracılığıyla KKTC’ye girmesi ciddi sorunlar yaratıyor"

CTP Milletvekili Teberrüken Uluçay Meclis konuşmasında, yapılan tartışmalar ışığında 2026 yılına ilişkin bakış açısının netleştiğini belirterek, 2026 bütçesi için yaklaşık 25 milyar 200 milyon TL açık öngörüldüğünü hatırlattı.

Uluçay, 2025 yılının sonunda ortaya çıkması beklenen bütçe açığının da bu tabloya eklenmesi halinde, 2026 yılında “açığın açığı” olarak nitelendirilebilecek çok daha ağır bir mali tabloyla karşı karşıya kalınacağını söyledi.

Maliye’nin izlemesi gereken politikaların enflasyonla mücadele ve mali disiplinin sağlanmasına odaklanması olduğunu vurgulayan Uluçay, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin elindeki araçların sınırlı olduğuna dikkat çekti.

Para politikası araçlarını kullanamayan KKTC’nin, Türk lirası kullanımı nedeniyle ciddi yapısal kısıtlarla karşı karşıya olduğunu belirten Uluçay, döviz kurları ve küresel piyasalardaki dalgalanmaların ülke ekonomisini doğrudan etkilediğini kaydetti.

Bu çerçevede Türk lirasının KKTC ekonomisinde yarattığı ve yaratacağı etkilerin, olumlu ve olumsuz yönleriyle bütüncül biçimde değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Uluçay, mali politikaların bu gerçeklik dikkate alınarak şekillendirilmesinin zorunlu olduğunu söyledi.

Uluçay, Maliye’nin mali disiplin çerçevesinde harcamaları rasyonel biçimde yönetmesi gerektiğini belirterek; kapsamlı bir vergi reformunun yapılmasının, kayıt dışı ekonomiyle etkin mücadele edilmesinin, kamu harcamalarının etkinlik ve verimlilik esasına göre yeniden düzenlenmesinin ve bütçe açığını azaltıcı önlemlerin hayata geçirilmesinin kaçınılmaz olduğunu ifade etti.

Yönetilen ve yönlendirilen fiyatlara ilişkin kararların enflasyonla mücadeleyi desteklemesi, rekabet ortamının iyileştirilmesi ve verginin tabana yayılarak doğrudan vergi gelirlerinin artırılması gerektiğini de dile getiren Uluçay, dolaylı vergilerin halkın satın alma gücünü düşürdüğünü kaydetti.

İthal ve yerli ürünlerde artan girdi maliyetleri nedeniyle fiyatların istikrara kavuşamadığını ifade eden Uluçay, bu durumun market raflarında ucuzlama yerine fiyat artışlarına yol açtığını ve yoksulluğu derinleştirdiğini söyledi.

Uluçay, “Bütçe verilerini dikkate aldığımızda, önce hedefin gerçekçi biçimde belirlenmesi, ardından bu hedefe ulaşmak için doğru politikaların ortaya konması gerekir. Ancak bu anlayışın, mevcut bütçe verileri ışığında ortaya konmadığını değerlendiriyoruz.” dedi.

Uluçay konuşmasını şöyle sürdürdü:

“Borç stokundaki artış ve 2026 bütçesinde öngörülen yaklaşık 6,5 milyar TL’lik faiz ödemeleri, ‘açığın açığı’ olarak nitelendirdiğimiz 2026 bütçesinde, bütçe açığının kalıcı hâle gelme riskini açık biçimde ortaya koymaktadır.”

Uluçay, ülkede aklanmak amacıyla gelen paraların tespit edilmesi ve bu paraların yarattığı olumsuzlukların üzerine kararlılıkla gidilmesi gerektiğini söyledi.

Kaynağı belirsiz bu tür tutarların farklı sektörler aracılığıyla KKTC’ye girmesinin ciddi sorunlar yarattığını ifade eden Uluçay, 2026 yılı içinde bu alanda kapsamlı bir çalışma yapılmasının zorunlu olduğunu vurguladı.

Bu çerçevede Maliye Bakanlığı bünyesinde, Maliye Teftiş Kurulu başta olmak üzere ihtiyaç duyulması hâlinde genişletilebilecek bir komite aracılığıyla daha kapsamlı çalışmalar yapılmasının gerekli olduğunu dile getiren Uluçay, meselenin yalnızca kayıt altına almaktan ibaret olmadığını belirtti.

- Berova

Bu sırada Maliye Bakanı Özdemir Berova, yerinden söz alarak denetleyici konumda bulunan ilgili dairelerin güçlendirilmesine yönelik adımlar atıldığını söyledi.

Berova, eksikliklerin giderilmesi amacıyla gerekli kadro ve teşkilat çalışmalarının yapıldığını, bu kapsamda bazı pozisyonlar için Başbakanlık aracılığıyla Kamu Hizmeti Komisyonu’na yönlendirmelerin planlandığını kaydetti.

Bu alana ilişkin farkındalık ve iradenin bulunduğunu vurgulayan Berova, ileriki yıllarda söz konusu dairenin daha etkin ve fiilî şekilde çalışmasıyla somut ve etkili sonuçlar alınacağına inandığını ifade etti.

Berova ayrıca, denetim mekanizmalarının güçlendirilmesine yönelik ilgili teşkilat yasasının Meclis’ten oy birliğiyle geçirildiğini hatırlattı.

Mülkiyet konusuna da değinen Uluçay, Fransa’da gözaltına alınan bir kişinin Güney Kıbrıs’a iadesine ilişkin davada Fransız mahkemesinin iade talebini reddettiğini, kararın Güney Kıbrıs’ın KKTC sınırları içindeki olaylar üzerinde yargı yetkisi bulunmadığı değerlendirmesine dayandığını söyledi.

Uluçay, KKTC’de inşaat ve mülkiyet sektörlerinin ekonomi açısından önemine dikkat çekerek, bu alandaki hukuki gelişmelerin yakından izlenmesi gerektiğini vurguladı ve mülkiyetle ilgili sorunlar yaşayan kişilere hukuki ve mali destek sağlayacak bir çalışma grubu ya da merkez kurulması çağrısında bulundu.