"Sorunlar yumağı, kaos içerisindeki sağlık sisteminde iyileşme için umut kırıcıdır"

Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Başkanı Ceyhun Dalkan yaptığı açıkalma, 2025 bütçesinde sağlığa ayrılan paya dikkat çekerek “gelişmiş ülkelerle karşılaştırıldığında bu oran oldukça yetersizdir ve sorunlar yumağı, kaos içerisindeki sağlık sisteminde iyileşme için umut kırıcıdır.” dedi.

Dalkan açıklamasında şu ifadelere yer verdi:

“Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde, 2025 bütçesinde sağlığa ayrılan pay %9,4 olarak belirlenmiştir. Bu oran, 2024 yılına göre yalnızca %0,6’lık bir artış anlamına gelmektedir. Gelişmiş ülkelerle karşılaştırıldığında bu oran oldukça yetersizdir ve sorunlar yumağı, kaos içerisindeki sağlık sisteminde iyileşme için umut kırıcıdır.

OECD ülkelerine baktığımızda, sağlık harcamalarının oranı genellikle %10’un üzerindedir. Almanya, Fransa ve Kanada’da bu oran %12 civarında, ABD’de ise %17’dir. Bu yüksek oranlar, halk sağlığına verilen önemin bir göstergesidir. Ancak Kıbrıs’ın kuzeyinde sağlığa ayrılan payın %10’un altında kalması, halk sağlığını koruyucu hizmetler ve yatırımlar için gereken kaynakları sağlamaktan uzaktır.

Gelişmiş ülkeler; yalnızca hastane altyapısına değil, dijital sağlık çözümlerine, yeni tedavi yöntemlerine ve sağlık çalışanlarının eğitimine de yatırım yapmaktadır. Ülkemizde ise artan nüfus, yetersiz altyapı ve sağlık kalitesinin arttırılması ihtiyacı göz önüne alındığında açıklanan bu bütçe ile sağlık alanında gerekli dönüşümün ve gerekli alt yapı yatırımlarının yapılması imkânsızdır.

Önleyici ve koruyucu sağlık hizmetlerine kaynak ayırmak, gelişmiş ülkelerin halk sağlığını koruma stratejilerinin önemli bir parçasıdır. Ancak ülkemizde, ayrılan sınırlı bütçe bu tür hizmetlerin sağlanmasını zorlaştırmakta, halk sağlığını tehdit eden koşulları artırmaktadır.

Sağlıkta yaşanan sorunlar ve krizler karşısında, bütçede yapılan %0,6’lık artış sağlık hizmetlerinde iyileşme umudumuzu kırmaktadır. Ülkemizde sağlık bütçesinin en az %11-12 seviyelerine çıkarılması; sağlık sisteminin sürdürülebilirliği, erişilebilirliği ve halk sağlığı açısından elzemdir. Eksikliklerimizi göz önünde bulundurarak doğru planlanmış bir bütçe ile yalnızca tedavi edici değil, koruyucu sağlık hizmetlerine de öncelik verilmelidir.

Sağlığa ayrılan yetersiz bütçe nedeniyle kamusal sağlığa erişimde zorluklar yaşanmakta, vatandaşlar sağlık hizmetini cebinden ödemek zorunda kalmaktadır. Bu durum, hali hazırda ekonomik sıkıntı içindeki halkı daha da zorlamaktadır.

Gelişmiş ülkelerdeki yüksek sağlık bütçesi sayesinde halk daha kaliteli, erişilebilir ve koruyucu sağlık hizmetlerine ulaşabilmektedir. Bu nedenle, ülkemizde de sağlığa daha fazla kaynak ayrılması gerektiği açıktır. Devlet, anayasal bir görev olarak kamusal sağlığı daha güçlü bir şekilde ele almalı ve bütçedeki sağlık payını artırmalıdır. Temennimiz halkının ihtiyaçlarını ve geleceği öngörerek düzenlenen yeni bütçe uygulamalarıdır.

Unutulmamalıdır ki; sağlığa ayrılan bütçenin yetersizliği kaynakların sınırlı olmasından daha çok siyasi bir tercihtir. Sağlığa ayrılan bütçeyi arttırmak toplumumuza verdiğimiz önemi de arttırdığımızı gösterir.”