Orta Doğu'daki gerilim Avrupa akaryakıt pazarında dengeleri değiştirdi

Orta Doğu'daki gerilimin küresel enerji piyasalarında oluşturduğu sarsıntı, Avrupa genelinde akaryakıt fiyatlarını rekor seviyelere taşıdı. Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun "Haftalık Petrol Bülteni" verilerine göre, akaryakıt fiyatlarındaki artış hızı Almanya dışındaki ülkelerde ivme kazandı. Saldırıların ilk günlerinde Almanya'da, diğer AB ülkelerine kıyasla çok daha hızlı yükselen fiyatlar, son bir haftada komşu ülkelerin de arayı kapatmasıyla dengelendi. Dizel fiyatları benzini geride bıraktı Özellikle Danimarka, dizel fiyatlarındaki artış oranında Almanya'yı geride bırakırken Avusturya'daki fiyat artış hızı da Alman piyasasıyla neredeyse eşitlendi. Mevcut tabloda Polonya, Çekya, Lüksemburg ve Belçika, vergi avantajları nedeniyle halen Almanya'dan daha ucuz akaryakıt sunsa da bu ülkelerdeki "akaryakıt turizmi" cazibesini kısmen yitirmeye başladı. Orta Doğu'da 28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarıyla artan gerilimin nakliye ve lojistik maliyetleri üzerindeki doğrudan etkisi, dizel yakıt üzerindeki baskıyı artırdı. Hollanda ve Danimarka zirvede Avrupa'da akaryakıtın en pahalı olduğu ülkeler listesinde Hollanda ve Danimarka ilk sıraları paylaşıyor. 1000 litre bazında yapılan hesaplamalara göre Hollanda, ortalama 2 bin 262 euro ile kıtanın en pahalı benzinini satarken, dizel fiyatında da 2 bin 264 euro ile zirvede yer alıyor. Danimarka; benzin fiyatında 2 bin 178 euro, dizelde ise 2 bin 208 euro ile Hollanda'yı yakından takip ediyor. Bölgenin en büyük ekonomisi Almanya'da ise benzin fiyatı 2 bin 85 euro, dizel ise 2 bin 146 euro seviyesinde bulunuyor. En ucuz akaryakıt Bulgaristan ve Malta'da Vergi yükü ve harç farklılıkları, bazı üye ülkelerde fiyatların çok daha makul seviyelerde kalmasını sağlıyor. Bulgaristan, 1331 euro ile AB içindeki en ucuz benzin fiyatına sahip ülke konumunu sürdürüyor. Malta ise 1210 euro ile dizel yakıtın en ekonomik olduğu ülke olarak öne çıkıyor. Polonya ve Romanya'da da fiyatlar, Avrupa ortalamasının oldukça altında kalarak 1500-1700 avro bandında seyrediyor. Kış döneminin sonuna yaklaşılmasına rağmen ısınma amaçlı gaz yağı fiyatlarında da ülkeler arası büyük farklar gözlemleniyor. Danimarka'da 2 bin 215 euroya kadar çıkan ısınma yakıtı maliyeti, Malta’da 1000 euro seviyesinde bulunuyor. Almanya'dan "Avusturya Modeli" hamlesi Akaryakıt fiyatlarındaki dalgalanmaya karşı Alman hükümet koalisyonu, Federal Meclise (Bundestag) yeni bir önlem paketi sundu. "Avusturya Modeli" olarak bilinen düzenlemeye göre, akaryakıt istasyonları fiyatları günde sadece bir kez (saat 12.00’de) artırabilecek, fiyat indirimleri ise günün herhangi bir saatinde yapılabilecek. Bu düzenlemeyle gün içindeki aşırı dalgalanmaların önüne geçilmesi ve tüketiciler için öngörülebilirliğin artırılması hedefleniyor. Alman Otomobil Kulübü (ADAC) verilerine göre, Orta Doğu'da askeri çatışmaların başladığı şubat sonundan bu yana Almanya'da dizel fiyatı 42 sent, E10 tipi benzin fiyatı ise yaklaşık 27 sent artış gösterdi.