Nükleer alarm: Savaş başlıkları depolardan çıkarılıyor

Nükleer silahlara sahip ülkelerin, savaş başlıklarını depolardan çıkararak taşıyıcı sistemlere yerleştirmeye başladığı ve bu silahların küresel siyasette giderek daha önemli bir rol oynadığı bildirildi.

Merkezi İsveç'te bulunan Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI), dünyadaki nükleer güçlerin toplam yaklaşık 12 bin 187 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu açıkladı. Bunların yaklaşık 9 bin 745'inin ise gerektiğinde kullanılabilecek stoklarda tutulduğu belirtildi.

Toplam savaş başlığı sayısında geçen yıla göre küçük bir düşüş yaşansa da SIPRI, bunun büyük ölçüde eski başlıkların sökülmesinden kaynaklandığını kaydetti. Soğuk Savaş'ın sona ermesinden bu yana eski başlıkların, yeni konuşlandırılanlardan daha hızlı şekilde devre dışı bırakılması toplam sayının azalmasını sağlamıştı.

SIPRI Direktörü Karim Haggag, "Nükleer silahların sayısı azalıyor olabilir ancak nükleer tehlike ve risk seviyesi yükseliyor." değerlendirmesinde bulundu. Enstitü, önümüzdeki yıllarda nükleer stoklardaki düşüş eğiliminin tersine dönebileceği uyarısında bulundu. Buna gerekçe olarak savaş başlıklarının sökülme hızının yavaşlaması ve yeni nükleer silahların konuşlandırılmasının hızlanması gösterildi.

Haggag ayrıca silah kontrol anlaşmalarının zayıflaması ve nükleer güçler arasındaki rekabetin artmasını da kaygı verici gelişmeler arasında sıraladı.

SAVAŞ BAŞLIKLARI DEPOLARDAN ÇIKARILIYOR

SIPRI'ye göre dikkat çeken bir diğer eğilim ise nükleer silahlara sahip ülkelerin bu silahları depolardan çıkarıp nükleer başlık taşıma kapasitesine sahip füze ve diğer sistemlere yerleştirmesi. Bu durum, aktif olarak konuşlandırılmış nükleer silahların sayısının artmasına yol açıyor.

ABD ve Rusya, dünyadaki nükleer silah stoklarının yaklaşık yüzde 83'ünü elinde bulunduruyor. Her iki ülkenin de 5 binden fazla savaş başlığına sahip olduğu tahmin ediliyor. Washington ve Moskova cephaneliklerini modernize etmeye çalışırken çeşitli sorunlarla karşılaşıyor.

SIPRI, ABD'nin nükleer modernizasyon programının bütçe ve planlama sorunları nedeniyle gecikmeler yaşadığını ve maliyetlerin arttığını belirtti. Rusya'nın programında ise kıtalararası balistik füze denemelerindeki başarısızlıklar ile Ukrayna savaşı nedeniyle uygulanan yaptırımların etkili olduğu değerlendirildi.

ÇİN EN HIZLI BÜYÜYEN GÜÇ

SIPRI'ye göre nükleer cephaneliğini en hızlı büyüten ülke Çin. Enstitü, Çin'in yaklaşık 620 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu tahmin ediyor. Mevcut büyüme hızının sürmesi halinde Pekin'in 2030 yılına kadar ABD ve Rusya ile benzer sayıda kıtalararası balistik füzeye sahip olabileceği belirtiliyor.

Buna rağmen Çin'in 2030'a kadar bin savaş başlığına ulaşması halinde bile bu rakamın ABD ve Rusya'nın stoklarının yaklaşık dörtte birine karşılık geleceği ifade edildi. Avrupa'da ise Fransa'nın 290, İngiltere'nin 225 nükleer savaş başlığına sahip olduğu tahmin edildi. SIPRI, Londra'nın ilerleyen yıllarda stoklarını artırmasının beklendiğini kaydetti. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da mart ayında ülkesinin nükleer kapasitesinin artırılması talimatını vermişti.

Hindistan'ın nükleer cephaneliğini yaklaşık 190 savaş başlığına çıkardığı değerlendirilirken, rakibi Pakistan'ın yaklaşık 170 savaş başlığında kaldığı belirtildi. Ancak Pakistan'ın nükleer silah üretiminde kullanılan materyalleri biriktirmeyi sürdürdüğü ve önümüzdeki on yılda cephaneliğini büyütebileceği ifade edildi.

Kuzey Kore'nin de nükleer kapasitesini "katlanarak artırma" hedefini sürdürdüğü kaydedildi. SIPRI, Pyongyang'ın yaklaşık 60 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu tahmin ediyor.

Nükleer silahlara sahip olduğunu resmi olarak kabul etmeyen İsrail'in de cephaneliğini modernize ettiği değerlendiriliyor. SIPRI, İsrail'in yıl başı itibarıyla yaklaşık 90 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu tahmin etti.