Küresel piyasalar Orta Doğu tedirginliğiyle yönleniyor

Küresel piyasalar, Hürmüz Boğazı'nda ticari gemilerin hedef alınması sonucu Orta Doğu'da uzlaşı ikliminin bozulabileceği endişeleriyle karışık seyrediyor.

Hürmüz Boğazı'nda artan tansiyon piyasaların yönü üzerinde etkili oluyor. ABD ile İran arasında 18 Haziran'da imzalanan mutabakat zaptıyla bölgede esen barış rüzgarları, Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilerin hedef alınmasıyla terse döndü.

Merkezi ABD'de bulunan Axios haber sitesi, İran'ın boğazdan geçen ticari gemilere en az iki füze fırlattığını öne sürerek, ABD tarafından misilleme yapılmasının muhtemel olduğunu bildirdi.

Söz konusu gelişmeler Orta Doğu'daki barış görüşmelerinin kırılganlığını ön plana taşıdı. Saldırı haberlerinin ardından petrol fiyatlarında yukarı yönlü hareket gözlendi. Brent petrolün varili yüzde 0,7 artışla 72,6 dolara çıksa da savaş öncesi seviyelerde kalmayı sürdürdü.

Petrol fiyatlarındaki artış enflasyon risklerini tetiklerken, para piyasalarındaki fiyatlamalarda merkez bankalarının faiz patikalarına yönelik belirgin bir değişim gözlenmedi. Piyasalarda Fed'in yıl sonuna kadar bir kez faiz artışı yapabileceği ihtimalleri gücünü koruyor.

Analistler, ABD Merkez Bankasının (Fed) yarın yayımlayacağı toplantı tutanaklarında, yatırımcıların bankanın gelecek dönemde atacağı adımlara ilişkin daha fazla ipucu bulabileceğini kaydetti.

Bu gelişmelerin yanı sıra Fed yetkililerinin açıklamaları da yakından takip ediliyor. Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller, enflasyon ve istihdam risklerinin bir yıl öncesine göre tersine döndüğünü belirtti.

Waller, "ABD'de iş gücü piyasası istikrar kazanıyor gibi görünüyor. Enflasyon ise hızla yükselişe geçti. Bu durum da politika konusundaki yaklaşımınızı gözden geçirmenizi gerektiriyor." ifadelerini kullandı.

Geçen hafta beklentilerin altında kalan tarım dışı istihdam verileri, Fed'in yakın zamanda faiz artırmak zorunda kalmayabileceği beklentisini güçlendirmişti. Öte yandan teknoloji ve yarı iletken sektörüne ilişkin gelişmeler de yatırımcıların odağında kalmayı sürdürüyor.

Artan çip maliyetlerinin ürün fiyatlarına yansıyarak son kullanıcıya ulaşmasının tüketici talebini olumsuz etkileyebileceğine yönelik endişeler sürse de sektörün önde gelen şirketleri arasında imzalanan yeni anlaşmalar, yarı iletken sektörüne ilişkin büyüme beklentilerini desteklemeyi sürdürüyor.

Bu doğrultuda Apple ile özel çiplerin geliştirilmesi ve tedariki amacıyla kurduğu ortaklığı 2031'e kadar genişletme konusunda anlaştığını duyuran çip şirketi Broadcom'un hisseleri yüzde 4'e yakın değer kazandı.

Makroekonomik veri tarafında ise ABD'de Tedarik Yönetim Enstitüsü (ISM) hizmet sektörü Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI), haziranda 54 değerine gerileyerek beklentilerin altında gerçekleşti.

S&P Global'in hizmet sektörü PMI verisi ise haziranda bir önceki aya kıyasla 0,5 puan artışla 51,2'ye çıktı. İmalat ve hizmet sektörlerini kapsayan bileşik PMI da haziranda aylık bazda 0,4 puan artarak 51,9'a yükseldi.

- Altının onsu 3 günlük artış serisini sonlandırdı

Bu gelişmelerle ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yatay seyirle 4,48'de, dolar endeksi de sınırlı düşüşle 100,8 seviyesinde bulunuyor.

Orta Doğu'da artan jeopolitik risklerin enerji fiyatları üzerinden enflasyonist baskıları artırarak merkez bankalarını daha sıkı para politikalarına yöneltebileceği beklentisi, altının ons fiyatı üzerinde baskı oluşturuyor. Ons altın dün yüzde 0,2 düşüşle 4 bin 165 dolara inerek son 3 işlem günündeki yükselişini sona erdirdi. Altının onsu yeni işlem gününde de yüzde 1 azalışla 4 bin 123 dolardan işlem görüyor.

Söz konusu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,72 , Nasdaq endeksi yüzde 1,12 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,29 yükseldi. Dow Jones endeksi kapanış rekorunu tazeledi. ABD'de endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

- Avrupa borsaları karışık seyretti

Avrupa borsaları bölgede açıklanan makroekonomik verilerden alınan sinyallerle karışık bir seyir izlerken, vadeli işlem piyasalarında endeks vadeli konratlar da bu seyri korudu.

Dün açıklanan verilere göre, Avro Bölgesi'nde yatırımcı güveni temmuzda yükseldi. Avro Bölgesi'nde Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), mayısta aylık bazda yüzde 0,2, yıllık bazda yüzde 5,9 arttı.

Analistler, üretici fiyatlarındaki artışın yıllık bazda beklentileri aştığını kaydederek, bu durumun bölgede enflasyon risklerinin bir süre daha devam edebileceği değerlendirmelerini öne çıkardı.

Avro Bölgesi'nde perakende satışlar ise mayısta bir önceki aya kıyasla yüzde 0,2, yıllık bazda yüzde 1,6 yükseldi.

Öte yandan Rusya-Ukrayna Savaşı'na ilişkin gelişmeler de yatırımcıların odağında kalmaya devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, bugün Türkiye'de başlayacak NATO Zirvesi'nde Ukrayna-Rusya arasında bir anlaşmaya varmak için görüşmelerde bulunacaklarını belirterek, "NATO'ya gideceğiz, konuyu görüşeceğiz ve sanırım bunu başaracağız." dedi.

Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de NATO Ankara Zirvesi'nde Ukrayna'nın hava savunması ihtiyacını ele alacaklarını belirtti.

Bu gelişmelerle İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,26 ve Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,33 düşerken, Almanya'da DAX 40 endeksi yüzde 0,15 ve İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,27 yükseldi.

- Asya borsaları negatif seyrediyor

Mevcut gelişmeler ışığında artan petrol fiyatları ve yarı iletken sektörüne ilişkin değerleme endişeleriyle Asya borsalarında satıcılı bir seyir öne çıkıyor.

Yarı iletken sektöründe Samsung Electronics, ikinci çeyrek finansal sonuçlarını açıkladı. Şirket, faaliyet karının 89,4 trilyon wona (yaklaşık 58,5 milyar dolar) yükseldiğini bildirdi.

Buna karşın, büyük ölçekli veri merkezi yatırımlarının yapay zeka altyapısında ulaştığı seviyenin ardından büyüme ivmesinin mevcut değerlemeleri destekleyip destekleyemeyeceğine yönelik endişeler yatırımcı iştahını sınırladı. Söz konusu endişelerin etkisiyle Samsung Electronics hisselerinde sert değer kaybı görüldü.

Öte yandan bölgede bugün açıklanan verilere göre Japonya'da Hanehalkı Harcamaları (Yıllık) mayısta yüzde 0,4 ile beklentilerin altında azalma gösterdi.

Bu durum, ülkede harcamaların tahmin edildiği ölçüde yavaşlamadığına işaret ederken, Japonya Merkez Bankasının (BoJ) sıkı duruşunu sürdüreceğine yönelik beklentileri artırdı.

Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,4, Güney Kore'de Kospi endeksi ise yüzde 8 ve Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,6 ve Hong Kong'da Hang Seng endeksi yüzde 0,7 düştü.

- NATO'nun 36. Liderler Zirvesi başlıyor

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,05 değer kazancıyla 14.424,54 puana yükseldi.

Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,1 yükseldi.

Öte yandan NATO'nun 36. Liderler Zirvesi, bugün Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde başlıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleşecek zirve iki gün sürecek. Zirveye ABD Başkanı Donald Trump'ın yanı sıra 31 müttefik ülkenin ve davetli ülkelerin liderleri katılacak.

Dolar/TL dünü 46,8220'den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 46,8370'ten işlem görüyor.

Analistler, bugün başlayacak NATO Zirvesi'nden gelecek haber akışının piyasaların yönü üzerinde belirleyici olabileceğini belirtti.

Türkiye'de hazine nakit dengesi, yurt dışında ise Almanya'da sanayi üretimi ve ABD'de dış ticaret dengesinin takip edileceğini ifade eden analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.500 ve 14.600 puanın direnç, 14.400 ve 14.300 puanın destek konumunda olduğunu kaydetti.