“Hristodulidis BM’yi neden ikna edemiyor”

 Politis, Kıbrıslı Rum Lider Nikos Hristodulidis’in sürekli olarak Kıbrıs Rum toplumunun muhafazakar kesimine hitap ettiğini ancak bunun, BM’de ve AB’de diplomatik puan kazandığı anlamına gelmediğine dikkat çekti.

Gazete “Hristodulidis Neden BM’yi İkna Edemiyor?” başlığıyla aktardığı Kiriakos Pieridis imzalı analiz yazısında, Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ve Kıbrıslı Rum Lider Nikos Hristodulidis’in 26 Ağustos Çarşamba günü Yeşil Hat boyunca yeni geçiş noktaları açılması konusunu görüşeceğini, görüşmede muhtemelen Lefkoşa’nın doğusundaki Haspolat ile Kiracıköy-Lefkoşa yolu üzerinde odaklanılacağını aktardı.

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in Ada’yı ziyaretinin üzerinden bir ay geçtiği ancak özde ilerleyen hiçbir şey olmadığı hatırlatılan yazıda, Guterres’in iki liderden, irade işareti vermelerini istediği için, neredeyse iki yıldır askıda kalan yeni geçiş noktalarında ısrarlı olduğu, Guterres için geçitler (geçiş noktaları)  konusunun artık, görevden ayrılmadan önce Kıbrıs sorunuyla daha çok meşgul olmasında “olmazsa olmaz” olduğu hatırlatıldı.

Hristodulidis’in, BM’nin Ada’daki rekabet ortamının değişmesi gereği konusunda ne kadar katı durduğunu öngöremediğine işaret edilen yazıda “Hristodulidis yıllardır BM’nin yeni geçiş noktaları açılması, vatandaşların iletişiminin kolaylaştırılması, altyapı projelerinde iki toplumlu iş birliği, ticaret, bir arada yaşam gibi güven yaratılmasıyla ilgili çağrılarını küçümsedi. Bunu, Yeşil Hat boyunca geçişlerin ve ticaretin tabi olduğu Avrupa tüzüğü ile ilgili raporlarında AB de istiyor.” ifadesine yer verdi.

“Hristodulidis kendi çelişkileriyle boğuşuyor” vurgusu yapılan yazıda, Hristodulidis’in, öncelikli olanın Kıbrıs sorununun özü olduğunu, güven yaratıcı önlemleri görüşmekle birlikte bunların çözüm yerine geçmemesi gerektiğini söylediği ancak “son milin kat edilmesi için öze de cevap vermediği için” Guterres’i ikna edemediği” kaydedildi.

Guterres’in, yıllardır süren çıkmazın aşılması için öz ve metodolojiye dair taahhüt istediği ancak Hristodulidis’i ve Erhürman’ı bu taahhütleri vermeye hazır bulmadığı kaydedilen yazıda “Hristodulidis ne kadar sapma gösteriyor?” sorusu soruldu, şunlar aktarıldı:

“Öncelikle Genel Sekreter Crans Montana’da uzlaşılan paketin hassas dengelerinin bozulmasını istemediğini açıkça ortaya koydu.” vurgusu yapıldı. BM’nin yakınlaşmalar listesinin yeniden kelime kelime yazılmasını istemediği belirtilerek “Hristodulidis tereddütlü ve müphem (belirsiz). On yıl önce ulaşılan yakınlaşmalar belgesine mavi ve kırmızı (Kıbrıs Rum ve Kıbrıs Türk tezleri) ile yazılmış belgeyi yüklemek istiyor.  Bu BM’nin geçmişten beri bildiği kötü bir pratik. Crans Montana’ya kadar varılan yakınlaşmalardan bilinmeyen ve yayınlanmayan hiçbir şey yok. Gizli belgelere kadar her şey yayınlandı. ‘Yorumlar’, hiçbir yere varılamamasın diye sonradan icat edilenlerdir.”

Halen iki taraf arasında 9 geçiş noktası bulunduğu ancak vatandaşların ihtiyaçlarının arttığı kaydedilen yazıda, 2018’den beri tek bir yeni geçiş noktası bile açılmadığı, Guterres’in akıl almaz hilelere sabrının tükendiği belirtildi. Hristodulidis’in eski Cumhurbaşkanı Ersin Tatar ile 4 yeni geçiş noktası açılması konusunda anlaştığı, 4 noktanın hangileri olacağının istişare edildiği ancak “iki tarafın da hiçbiri açılmasın diye şartlar koştuğu“ belirtilen yazıda şunlara yer verildi:

“Hristodulidis, karşısında Erhürman olunca kendi şartlarını aşırıya götürdü. 28 Ocak’ta yaptığı açıklamada bazı geçiş noktalarında uzlaşsalar bile, Kıbrıs sorunuyla ilgili resmi müzakereler başlayana kadar açıklanmamasını istedi. Kıbrıs sorunu bugün, birkaç hafta öncesinden çok daha kaotik görünüyor.  Hristodulidis sürekli olarak Kıbrıslı Rumların muhafazakar kesimine hitap ediyor ancak bu BM’de ve AB’de diplomatik puan kazandığı anlamına gelmiyor. Lefkoşa’daki büyükelçiler Hristodulidis’in, Kıbrıslı Türk liderin Temsilcisi Mehmet Dânâ’nın bilgilendirme toplantısına katılmamaları talebini reddettiler. Dışişleri Bakanlığı’nın müdahalesini de haksız buldular çünkü halen Kıbrıslı Rum Temsilci Menelaos Menelau kendilerine benzer bir bilgilendirme yapmıştı.”