Kıbrıs Haber
Kıbrıs —
English News
Dolar —
Euro —
Sterlin —
SON DAKİKA
Altın ve ABD borsalarında yapay zeka depremi Geçmiş olaylar ve gelecek kaygısı uyku sorunlarına neden oluyor Türkiye'nin sismik araştırma gemisi Oruç Reis, Pakistan açıklarında sismik araştırma çalışmalarına başladı Hindistan'da sahte alkol tüketen 13 kişi öldü, 300'den fazla kişi hastaneye kaldırıldı Anthropic’in rekor halka arzı, kurucu ortaklarını 20 milyar dolarlık servete ulaştırdı 5. Çocuk Hakları Festivali renkli görüntülere sahne oldu Vanna Kırmızı için acil kan aranıyor Dünya'nın geçici yeni bir 'mini uydusu' oldu İncirli "6 Aralık'tan sonra insanlarımız rahat bir nefes alacak" Estonya, Rusya sınırındaki tüm kara yolu geçişlerini kapatma kararı aldı “20 Kasım Çocuk Hakları Günü” sanat ve spor etkinlikleriyle kutlandı AB Bilgi Merkezi "Yaratıcı Dönüşüm Fuarı" düzenledi İncirli'den 2008 öncesi sigortalılara net mesaj “İnsanlarımızın 2012’de kaybettikleri haklarını geri vereceğiz" KTTB'den siyasi partilere sağlık sistemi çağrısı "Bilimsel ve kapsamlı reform şart" Fransa'nın kuzeyinde sel nedeniyle 850 ev sular altında kaldı Almanya'da hükümet politikalarını protesto eden göstericilerle polis arasında arbede çıktı Kahvaltı ve akşam yemeği saatleri yaşam süresini etkiliyor Nöbetçi eczaneler (21 Kasım 2026) Bahar Esintileri Sanat Derneği, “80’ler 90’lar Saklı Şarkılar” konseri verecek BM Genel Kurulu, Filistin halkının bağımsızlık hakkına ilişkin tasarıyı 162 oyla kabul etti Altın ve ABD borsalarında yapay zeka depremi Geçmiş olaylar ve gelecek kaygısı uyku sorunlarına neden oluyor Türkiye'nin sismik araştırma gemisi Oruç Reis, Pakistan açıklarında sismik araştırma çalışmalarına başladı Hindistan'da sahte alkol tüketen 13 kişi öldü, 300'den fazla kişi hastaneye kaldırıldı Anthropic’in rekor halka arzı, kurucu ortaklarını 20 milyar dolarlık servete ulaştırdı 5. Çocuk Hakları Festivali renkli görüntülere sahne oldu Vanna Kırmızı için acil kan aranıyor Dünya'nın geçici yeni bir 'mini uydusu' oldu İncirli "6 Aralık'tan sonra insanlarımız rahat bir nefes alacak" Estonya, Rusya sınırındaki tüm kara yolu geçişlerini kapatma kararı aldı “20 Kasım Çocuk Hakları Günü” sanat ve spor etkinlikleriyle kutlandı AB Bilgi Merkezi "Yaratıcı Dönüşüm Fuarı" düzenledi İncirli'den 2008 öncesi sigortalılara net mesaj “İnsanlarımızın 2012’de kaybettikleri haklarını geri vereceğiz" KTTB'den siyasi partilere sağlık sistemi çağrısı "Bilimsel ve kapsamlı reform şart" Fransa'nın kuzeyinde sel nedeniyle 850 ev sular altında kaldı Almanya'da hükümet politikalarını protesto eden göstericilerle polis arasında arbede çıktı Kahvaltı ve akşam yemeği saatleri yaşam süresini etkiliyor Nöbetçi eczaneler (21 Kasım 2026) Bahar Esintileri Sanat Derneği, “80’ler 90’lar Saklı Şarkılar” konseri verecek BM Genel Kurulu, Filistin halkının bağımsızlık hakkına ilişkin tasarıyı 162 oyla kabul etti
Dolar —
Euro —
Sterlin —
Reklam
Reklam

HIV’in 35 yıllık küresel dolaşım haritası Lancet’te yayımlandı

Paylaş
Facebook X LinkedIn Google News
Stelios
HIV’in 35 yıllık küresel dolaşım haritası Lancet’te yayımlandı
Reklam

Dünyanın en prestijli tıp dergilerinden The Lancet’te yayımlanan dev araştırmada HIV-1 virüsünün 1990’dan 2024'e uzanan 35 yıllık genetik yolculuğunu mercek altına alındı. Oxford Üniversitesi liderliğinde yürütülen çalışmanın uluslararası ekibinde Yakın Doğu Üniversitesi’nden Prof. Dr. Murat Sayan da yer aldı.

Dünyanın dört bir yanındaki araştırmacılar, 154 farklı ülkeden derlenen yaklaşık 1,4 milyon HIV-1 örneğini analiz etti. Oxford Üniversitesi liderliğinde yürütülen çalışma, HIV-1 alt tiplerinin ve melez formlarının dünya genelindeki dağılımının bugüne kadar yapılan en kapsamlı ve güncel haritasını ortaya koydu. Araştırma ekibinde, dünyanın en iyi ilk 500 üniversitesi arasında yer alan Yakın Doğu Üniversitesi’nden Prof. Dr. Murat Sayan da yer aldı.

Dünyadaki HIV Vakalarının Yarısı Aynı Varyanttan!

Bulgular, küresel HIV-1 enfeksiyonlarının neredeyse yarısına denk gelen %48,7’sinin tek başına C alt tipi genetik varyanttan kaynaklandığını ortaya koydu. Bu oranı sırasıyla A alt tipi (%11,5), B alt tipi (%10,3) ve benzersiz melez formlar (%5,3) izliyor.

C alt tipi, Güney Afrika, Etiyopya ve Güney Asya’da egemenken, Kuzey ve Latin Amerika ile Batı Avrupa’da B alt tipi öne çıkıyor. Güneydoğu Asya ve Doğu Asya’da ise melez varyantlar baskın tip olarak saptandı.

Her Bölgede Farklı Bir Virüs: Avrupa ve Asya’da Alarm Sinyalleri

2000-2024 yılları arasında küresel HIV-1 varyant dağılımı genel olarak istikrarlı kalmış olsa da bazı bölgeler için dikkat çekici değişimler göze çarpıyor. Batı ve Orta Avrupa’da melez HIV türlerinin payı belirgin biçimde arttı. Bu eğilim kısmen Batı Afrika ve Doğu Avrupa'dan gelen göç dalgalarıyla ilişkilendiriliyor.

Doğu Asya’da ise CRF07_BC türünde neredeyse üç katına varan bir artış gözlemlendi. Orta Afrika, tüm bölgeler arasında en yüksek HIV-1 genetik çeşitliliğini sergiliyor. Uzmanlar bu değişimlerin virüsün biyolojik özelliklerinin yanı sıra sosyal, siyasi ve ekonomik dinamikleri de yansıtabileceğini vurguluyor.

Aşı Geliştirme Çalışmalarını Zorlaştırıyor!

HIV’in genetik çeşitliliği, etkili bir aşı geliştirmenin önündeki en büyük engellerden biri olmaya devam ediyor. Araştırmacılar, influenza virüsünün tek bir bireydeki çeşitliliğinin bile HIV’in tek bir yıl içindeki küresel çeşitliliğiyle kıyaslanabilir olduğunu hatırlatıyor; bu durum aşı geliştirmenin ne denli zorlu olduğunu gözler önüne seriyor.

Bu araştırma, hangi bölgede hangi varyantın baskın olduğunu somut verilerle ortaya koyarak aşı tasarımcılarına güçlü bir yol haritası sunuyor. Araştırmacılar ayrıca değişen varyant dağılımlarının tanı ve viral yük testlerini de zorlaştırabileceği uyarısında bulunuyor.

Küresel Gözetim Ağı Kuruldu

Çalışmanın en önemli çıktılarından biri, HIV’in sürekli ve etkin biçimde izlenmesi amacıyla hayata geçirilen ‘Küresel HIV Moleküler Epidemiyoloji İşbirliği’ ağının kurulması oldu. Daha önce ‘WHO-UNAIDS HIV İzolasyon ve Karakterizasyon Ağı’ adıyla faaliyet gösteren bu uluslararası platform, HIV-1 varyant dağılımını güncel tutmayı ve küresel sağlık politikalarına bilimsel veri sağlamayı hedefliyor.

Prof. Dr. Murat Sayan: “Araştırma, HIV’in dünya genelindeki genetik haritasını ortaya koyarak bilim dünyasına önemli bir referans kaynağı sunuyor.”

Yakın Doğu Üniversitesi araştırmacılarından Prof. Dr. Murat Sayan, çalışmanın uluslararası araştırma ekibinde yer alan isimlerden. Prof. Dr. Sayan, ‘Küresel HIV Moleküler Epidemiyoloji İşbirliği’ ağının aktif üyeleri arasında da bulunuyor. HIV-1’in genetik çeşitliliğinin ve bölgesel dağılımındaki değişimlerin düzenli olarak takip edilmesinin büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Sayan, “HIV’in genetik yapısı sürekli değişiyor. Bu nedenle küresel ölçekte yürütülen moleküler epidemiyolojik izleme çalışmaları, hem tanı yöntemlerinin güncellenmesi hem de gelecekte geliştirilecek aşı ve tedavi stratejilerinin doğru planlanması açısından kritik bir role sahip. Bu araştırma, HIV’in dünya genelindeki genetik haritasını ortaya koyarak bilim dünyasına önemli bir referans kaynağı sunuyor” ifadelerini kullandı.

Benzer haberler

Featured
Altın ve ABD borsalarında yapay zeka depremi 21 Kas 2026 21:51 Geçmiş olaylar ve gelecek kaygısı uyku sorunlarına neden oluyor 21 Kas 2026 21:31 Türkiye'nin sismik araştırma gemisi Oruç Reis, Pakistan açıklarında sismik araştırma çalışmalarına başladı 21 Kas 2026 21:16 Hindistan'da sahte alkol tüketen 13 kişi öldü, 300'den fazla kişi hastaneye kaldırıldı 21 Kas 2026 20:57 Anthropic’in rekor halka arzı, kurucu ortaklarını 20 milyar dolarlık servete ulaştırdı 21 Kas 2026 20:40 5. Çocuk Hakları Festivali renkli görüntülere sahne oldu 21 Kas 2026 20:21 Vanna Kırmızı için acil kan aranıyor 21 Kas 2026 19:49 Dünya'nın geçici yeni bir 'mini uydusu' oldu 21 Kas 2026 19:26 İncirli "6 Aralık'tan sonra insanlarımız rahat bir nefes alacak" 21 Kas 2026 19:15