DSÖ "Ebola salgını tarihin en ölümcülü olma yolunda"

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde devam eden Ebola salgınının, bugüne kadar kaydedilen en ölümcül salgını geride bırakma yolunda ilerlediğini söyledi.

Ghebreyesus düzenlediği basın toplantısında, 2026 salgınının mevcut hızında seyretmesi halinde en az 11 bin kişinin hayatını kaybettiği 2014-2016 salgınını geride bırakacağını açıkladı.

Bu yıl 15 Mayıs'ta ilan edilen salgında şu ana kadar en az 4 bin 300 vaka tespit edildi, 2 binden fazla kişi yaşamını yitirdi.

DSÖ çarşamba günü yaptığı açıklamada, virüsün yayılımını üç ay içinde tersine çevirmeyi umduğunu ancak bunun salgını tamamen bitirmek anlamına gelmediğini, bulaşmayı kontrol altına almak anlamına geldiğini bildirdi.

Salgının şubatta başladığı tahmin ediliyor

Salgın resmi olarak mayıs ayında ilan edilse de sağlık yetkilileri virüsün en az üç ay önce yayılmaya başladığını aktardı.

Salgının merkez üssüne yakın Bunia kentindeki basın toplantısında konuşan DSÖ Afrika Direktörü Dr. Mohamed Janabi, "Biz virüsü kovalıyoruz ama virüs bizim önümüzde gidiyor" ifadesini kullandı.

Janabi, araştırmaların virüsün şubat ayında yayılmaya başladığını ve başlangıçta sıtma veya tifo ile karıştırıldığını ortaya koyduğunu belirtti.

2026 salgınına, daha önce sadece 2007 ve 2012 yıllarında iki kez görülen nadir Bundibugyo türü Ebola virüsü neden oldu.

Aşı ve tedavi çalışmaları yürütülüyor

Virüsün bu türünü tedavi edebilecek onaylanmış bir aşı veya kabul görmüş bir ilaç bulunmuyor.

Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin doğusundaki salgın bölgesinde devam eden bölgesel istikrarsızlık, hastalığın yayılmasını kontrol altına alma çalışmalarını güçleştiriyor. Janabi, sağlık çalışanlarının vakaların yalnızca yaklaşık yüzde 30'una ulaşabildiğini kaydetti.

Ebola, enfeksiyondan sonraki 2 ila 21 gün içinde belirtileri ortaya çıkan nadir fakat ölümcül bir virüs hastalığı olarak öne çıkıyor.

Aniden başlayan ateş, baş ağrısı ve halsizlik gibi grip veya sıtmaya benzer belirtileri, hastalığın ilerleyen aşamalarında organ yetmezliğine yol açabilen kusma ve ishal takip ediyor.

Virüs, insandan insana kan veya kusmuk gibi enfekte vücut sıvılarıyla temas yoluyla bulaşıyor.

İngiltere İlaç ve Sağlık Ürünleri Düzenleme Kurumu (MHRA), Bundibugyo türüne karşı geliştirilen bir aşının ilk insanlı deneylerine onay verdi.

Aşı, Oxford-AstraZeneca Covid aşısında kullanılan teknoloji temel alınarak Oxford Üniversitesi'nden bir ekip tarafından geliştiriliyor. Farklı üç grup daha Bundibugyo için aşı geliştirme çalışmalarını sürdürüyor ancak bu aşılar henüz klinik deney aşamasına geçmedi.

DSÖ ayrıca, mevcut iki antiviral tedavinin hayatta kalma oranlarını artırıp artırmayacağını görmek için Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde ayrı bir klinik deneye sponsorluk yapıyor.