"Doğal gazda gayri resmi anlaşma için perde gerisi"

Son haftalarda Brüksel, Berlin ve New York’ta “Kıbrıs sorununu özünden saptıran ve doğal gaz konusunda ‘bumeranga’ dönüşecek” perde gerisi diplomasi yürütüldüğü haber verildi. Politis, “Doğal Gazda Gayrı Resmî Anlaşma İçin Perde Gerisi” başlıklı haberinde, Kıbrıs Rum Yönetimi Başkanı Nikos Anastasiadis’in, “Kıbrıs Rum MEB’inde” sondaj memorandumu karşılığında Türkiye’yi memnun edecek bazı gerilim azaltma jestleri yapması konusunda gittikçe yoğunlaşan telkinlere maruz kaldığını yazdı. Kıbrıslı Türk ve Kıbrıslı Rum temsilcilerin de katılımıyla gayrı resmî görüşmelerin yapılacağı bir mekanizmadan söz edildiğine işaret edilen haberde Türkiye’nin, Kıbrıslı Türkler tarafından kabul edilirse sondajları durdurmaya hazır olduğunu belirterek, bu maksat için de Kudret Özersay’ı ileri sürdüğü belirtildi. Şekillenen sahnenin Kıbrıs  Rum yönetimi için daha da baskıcı hale geldiği belirtilen haberde, Türkiye’nin Meis adasının güneyinde araştırmalar için peş peşe Navtex yayımladığı, Avrupalıların da (AB Dönem Başkanı Almanya ve Yüksek Temsilci) olaylar kontrolden çıkmadan gerilimi yatıştırma yolu aradığı belirtildi. Habere göre Avrupalılar önceliği, Türkiye ile istişareye ve ilişkilerin normalleştirilmesine veriyor. Gerilimi düşürme yöntemi olarak da Ege ve Kıbrıs konusunda peş peşe diyalog prosedürleri tercih ediyor. Bakanlar Konseyi’nin neredeyse bütün toplantılarında AB ile Türkiye arasındaki istişare kanallarının açık tutulması gereği kaydediliyor. “Coğrafya ile kavga edemeyiz” söylemi Fransa da dahil, neredeyse bütün üye devletlerin algısını yansıtıyor. Gazete, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un 23 Temmuz’da görüştüğü Anastasiadis’e verdiği destek Kıbrıs Rum yönetimine, “oldukça daralan seçeneklerini gözden geçirmesi için zaman kazandırdığını” çünkü Türkiye’ye yaptırım uygulanması tercihinin 27’ler arasında oldukça düşük bir pozisyonda kaldığını kaydetti. Habere göre Almanya perspektif görüyor ve Türkiye ile Yunanistan’a Ege’deki ve Doğu Akdeniz’deki anlaşmazlıklarına dair yeniden keşif temaslarına başlamaları yönünde baskı yapıyor. Angela Merkel BM müzakerelerinin yeniden başlaması konusunu götürdüğü Anastasiadis’ten, -Ekim ayından ve KKTC’deki cumhurbaşkanı seçiminden sonra- hazırız yanıtını aldı. Ancak bu teyit,  gerilimi azaltmaya yeterli olmadığı gibi Anastasiadis’in Kıbrıs Türk toplumu adına özel hesap açılması ve doğal gaz gelirlerinden elde edeceği payın nüfusuna göre belirlenmesi önerisi de yeterli görülmüyor. Almanya Anastasiadis’in bu tezini, Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı’nın 2019 yazında sunduğu Kıbrıslı Türklerin ve Kıbrıslı Rumların hidrokarbonlarla ilgili ortak karar alacağı bir mekanizma oluşturulması teziyle harmanlıyor. Haberde son günlerde Anastasiadis’e  “zaman yok, bir şey yapmanız lazım” mesajı ulaştığına da dikkat çekildi.