Bayramda sağlıklı beslenme önerileri

Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi Diyetisyeni Banu Özbingül Arslansoyu, Kurban Bayramı’nda Şeker, Şekerli Gıda ve Et Tüketiminin İster İstemez Arttığını, Özellikle Diyabet Hastaları Tarafından Şeker Tüketiminde Aşırıya Kaçılmaması, Hipertansiyon, Kalp ve Damar Hastalıkları ile Benzer Kronik Hastalığı Olan Bireylerin ise Et Tüketimini Kontrollü Yapması Gerektiğini Hatırlattı. Kırmızı Etteki Yağ Oranı Ortalama %20 Kırmızı etin doymuş yağ ve kolesterolden zengin bir besin olduğunu söyleyen Diyetisyen Banu Özbingöl Arslansoyu, üzerinde görünen yağlı kısım etten ayrılsa bile kırmızı etteki ortalama yağ oranının %20 olduğunu belirtti.  Kronik hastalığı olan bireylerin yağsız ya da az yağlı etleri tercih etmesi gerektiğini söyleyen Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, etlerin haşlama ya da ızgara şeklinde tüketilmesine dikkat edilmesi gerektiğini belirtti.  Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu şöyle devam etti: “Etler haşlama ya da ızgara tercih edilmeli, kızartmadan kaçınılmalıdır.  Etle yapılan yemekler kendi yağı ile pişirilmeli, ilave yağ eklenmemelidir.  Etler E ve C vitamini içermezler.  Bu nedenle etlerin mutlaka sebzelerle beraber pişirilmesi önemlidir.  Bu yöntem hem besin çeşitliliğini sağlayacak hem de bazı minerallerin vücut tarafından emilimini arttıracaktır.” Mangalda Pişirilen Et Zararlı Mı? Ülkemizde bayram denilince akla ilk gelenin mangal olduğunu söyleyen Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, mangalda pişirilen etlere uygulanan yöntemin yanlış olduğunu belirtti. Uygulanan yanlış yöntemle ette kanserojen maddelerin oluşmasına sebep olunduğunu söyleyen Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, etin yüksek sıcaklıkta pişip yanması sonucunda, heterosiklik, aminler ve polisiklik aromatik hidrokarbon (PAH) denilen kanserojen maddelerin ortaya çıktığını söyleyen Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, bu maddelerin etten ateşe damlayan yağlardan ve çıkan dumanın etle temasından oluştuğunu belirtti. Diyetisyen Banu Özbingülarslansoyu: “Etlerin Pişirme Öncesi Bazı Baharat ve Otlarla Marine Edilmesi Kanserojen Madde Oluşumunu Azaltmaktadır.” Mangalda pişirilen etleri kanserojen maddelerden korumak için kömür kullanımında çok yüksek ateşi tercih etmemek gerektiğini, yüksek ateşin ette kanserojen maddelerin açığa çıkmasına ve B grubu vitaminlerin kaybına yol açtığını söyleyen Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, kömür közüyle et arasında en az 15 santimetrelik bir mesafenin bulunması gerektiğini ve etlerin alevle yakılarak pişirilmemesi gerektiğini belirtti.  Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu pişirme önerileri ile ilgili şunları söyledi: “Pişirme öncesi etlerin bazı baharat ve otlarla marine edilmesi kanserojen madde oluşumunu azaltmaktadır.  Bu yüzden etlerinizi marine edin.  Mangal ve ızgaralarınızı her kullanımdan sonra çok iyi temizleyerek, oluşmuş kanserojen maddelerin bir sonraki yemeğinize aktarılmasını önleyin. Ateşe damlayan yağ ile açığa çıkan kanserojen maddelerin oluşumunu azaltmak için yağlı etlerden kaçının.” Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu: “Etler Toplamda 24 Saat Bekletildikten Sonra Tüketilmelidir.” Özellikle kurban bayramında çok sayıda hayvanın kesilmesi ile kesim öncesi ve sonrasında gereken kontrol ve hijyen kurallarına uyulmaması ile hastalıkların ortaya çıktığını söyleyen Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, kurbanlık hayvanın kesiminden sonra “rigor mortis” adı verilen ölüm sertliğinin ortaya çıktığını ve etlerin bekletilmeden bu sertlikle tüketilmesi durumunda midede şişkinlik, hazımsızlık gibi sıkıntılara yol açacağını belirtti.  Diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu şöyle devam etti: “Bunu önlemek için etler kesildikten hemen sonra 5-6 saat serin bir yerde (14-16 C), sonrasında 18-19 saat da buzdolabında bekletmeli, toplamda 24 saat beklettikten sonra tüketmelidir.  Etler kesinlikle çiğ ya da az pişmiş olarak tüketilmemeli, büyük parçalar halinde değil, birer yemeklik olacak şekilde küçük parçalara ayrılarak buzdolabı poşetinde, buzdolabında ya da derin dondurucuda saklanmalıdır.  Bu şekilde hazırlanan etler buzdolabında 3 gün, derin dondurucuda 3 ay muhafaza edilebilmektedir.  Kıyma olarak saklanacaksa bu sürenin daha da kısa olduğunu unutmayın. Etler dondurulduktan sonra buzdolabında çözdürülmeli, çözünen et hemen pişirilmeli, tekrar dondurulmamalıdır.” Bayramda Beslenme Önerileri;

• Güne hafif bir kahvaltı ile başlayın
• Az ve sık aralıklarla beslenin
• Şerbetli tatlılar yerine sütlü ve meyveli tatlıları tercih edin
• Tabağınızın dörtte birini et, dörtte birini tahıl, kalan kısmını ise sebze yemekleri ve salatadan oluşturun
• Bol su tüketin
• Aç karnına bayram ziyaretine gitmeyin
• Fiziksel aktivitenizi arttırın

Voice of the Island/YDÜ