Avrupa Komisyonu'ndan hellim konusunda önkoşul

Avrupa Komisyonu’nun, siyasi nedenlerden dolayı üç buçuk yıldır bloke halde bulunan hellim dosyasının ileriye götürülmesi için Kıbrıslı Türklerin haklarının tamamen tescil edilmesini önkoşul olarak ortaya koyduğu iddia edildi.

Fileleftheros gazetesi “Hellim Aracılığıyla Sahte Devletin Özerkliği” başlıklı haberinde, Avrupa Komisyonu’nun, siyasi nedenlerden dolayı üç buçuk  yıldır bloke ettiği hellim dosyasının ileriye götürülmesi için Kıbrıslı Türklerin haklarının tamamen tescil edilmesini önkoşul olarak ortaya koyduğunu savundu. Avrupa Komisyonu’nun sadece, Kıbrıs Türk toplumunun AB ile olan ilişkilerinin özerkliğini değil, KKTC havalimanları ve limanlarından ürününün doğrudan ihracatını da arzuladığını yazan gazete, Avrupa Komisyonu’nun ısrar ettiği doğrudan ticareti uygulamaya koyduğunu ayrıca KKTC’nin “Tayvanlaştırılması” koşullarını yarattığını ileri sürdü. Gazete elde ettiği bilgilere atıfta bulunarak “hellim” için, doğal gaz gibi başka açık konuları değerlendirerek  “iki toplumlu düzenlemenin” arzulandığını yazdı. Gazete yine elde ettiği bilgilere atıfta bulunarak hellimin, “Menşe İsmi Korumalı Ürün” (P.O.P) olarak patentinin alınmasına ilişkin Kıbrıs Cumhruiyeti’nin talebinin bloke edilmesi rolünü,  Avrupa Komisyonu’nun kendisinin de oynadığını belirtti. Avrupa Komisyonu’na aynı gidişat için yardımcı rolde bulunanların, Espen Barth Eide ile AB üyesi 7 ülke olduğunu yazan gazete, bu ülkeleri; İngiltere, Finlandiya, İsveç ve “Vişegrad  4” grubu Polonya, Macaristan, Çekya, Slovakya şeklinde verdi. Gazete haberinde ayrıca Cumhurbaşkanı Akıncı’nın, KKTC’nin görüşlerinin tam olarak tescil edilmeden hellimin patentinin verilmesi durumunda, Brüksel’i “kriz”  ile uyardığını savunurken Ankara’nın ise Dışişleri Bakanlığı düzeyinde itirazlarda bulunduğunu yazdı. Hellim dosyasının bugün, Avrupa Komisyonu Başkanı Jean Claude Juncker'in Ofis Müdür Vekili Clara Martinez-Alberola’nın ofisine “yapışıp kaldığını” yazan gazete, Alberola’nın,  Kıbrıslı Türkler için Eylem Grubu eski Başkanı Michaela Di Bucci’nin “maalesef “ görüşlerini benimsediğini belirtti. Bucci’nin, yaklaşık 4 yıl önce, Kıbrıs sorunu ile ilgilendiği zaman BM Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Özel Danışmanı Espen Barth Eide ile hellim konusunu görüştüğünü belirten gazete, Bucci’nin, hellimin “Menşe İsmi Korumalı Ürün” olarak tescillenmesine ilişkin olarak, “Kıbrıs’ın işgal altındaki bölümünde, üretim standartlarını kontrol etmeye yönelik önceden bir mekanizma oluşturulmasını önkoşul olarak ortaya koyan 4 sayfalık bir mektup göndererek, Avrupa Komisyonu’nun iç sürecine müdahale ettiğini anımsattı. Habere göre Eide, o dönemde, Brüksel’deki temasları sırasında Bucci’ye, hellim konusunun, karşılıklı kabul edilebilir bir uzlaşmayla çözümlenmesinin, Kıbrıs sorununun çözüm çabalarına da yardımcı olacağını iletmişti. Gazete, haberinde ayrıca İnglitere, Finlandiya ve İsveç’in dört yıl önce, Kıbrıs’ın kuzeyinde, üretim standartları için ayrı bir mekanizma kurulmasını talep ederek  Avrupa Komisyonu’nun  Tarım ve Kırsal Kalkınma Genel Müdürlüğü’ne (DG AGRI) müdahalede bulunduğunu  yazdı. Gazete, haberinde ayrıca, Türk tarafının, hellimin “P.O.P” olarak tescillenmesi sürecinde elleri bağlı oturmadığını, 2015 yılı sonunda tezlerini yazılı olarak sunarak “kriz” uyarısında bulunduğunu anımsatırken, söz konusu Türk belgesinin gazetede daha önce yayımlandığını da hatırlattı. Nikos Anastasiadis’in, Avrupa Komisyonu Başkanı Jean Claude Juncker’e gönderdiği ve aynı zamanda gazetede daha önce yayımlanan hellim ile ilgili mektubuna da yer verdi. Gazete, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin, bu konuyla alakalı egemenlik haklarının korunmasına ilişkin öneriler sunduğunu ancak  bunların,  Avrupa Komisyonu ve Juncker’in ofis Müdürü Clara Martinez Alberola’nın önünde  yıllardır askıda durduğunu belirtti. KADİS’TEN HELLİM AÇIKLAMASI Öte yandan Kıbrıs Cumhuriyeti Tarım Bakanı Kostas Kadis, Kathimerini gazetesine verdiği söyleşide, Avrupa Komisyonu’nun hellim konusunda yanıtlar vermesi gerektiğini söyledi. Kadis, hellim dosyasının incelenmesinin, teknokrasi açısından, Avrupa Komisyonu’nun yaptığı itirazlara ilişkin son yorumlarını sundukları zaman olan Temmuz 2016 yılında tamamlandığını, o dönemden sonra ek bir unsurun talep edilmediğine dikkati çekti. Kadis, bu bağlamda hellim dosyasının incelenmesinin tamamlandığını addettiklerini ve sonucu, bir diğer deyişle, patentin alınmasını beklediklerini ifade etti. AB’ye yönelik diğer peynir patentlerinin alınması başvurularının, başvurunun AB resmi gazetesinde yayımlandığı günden itibaren  4 ile 10 ay arasında sonuçlandığına dikkati çeken Kadis, kendi durumlarından da bahsederek başvurunun, AB resmi gazetesinde Temmuz 2015’te yayımlandığını, bu bağlamda da büyük bir zaman diliminden söz edilmesinin mümkün olduğunu ifade etti. Güney Kıbrıs’ın, Temmuz 2016 tarihine kadar yapılan tüm itirazlara ilişkin olarak yapması gereken tüm yorumları yaptığını yineleyen Kadis, Avrupa Komisyonu’ndan başka bir bilgilendirme almadıklarını söyledi. Nikos Anastasiadis’in, Avrupa Komisyonu Başkanı Jean Claude Juncker’e mektup gönderdiğinden de söz eden Kadis, kendisinin de konuyu AB Tarım Komiseri’ne de ilettiğini ifade etti. Kadis açıklamasında ayrıca Juncker’in Anastasiadis’e yönelik yanıtının, gelecek aydan önce beklenmemesi gerektiğini de belirtti. (TAK)