2024'te hangi iklim rekorları kırıldı?

Avrupa Birliği'nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi (C3S) verilerine göre, 2024 yılı, 2023'ü geride bırakarak kayıtlara geçen en sıcak yıl olmaya hazırlanıyor. Paris Anlaşması'nda belirlenen üst sınır olan 1850-1900 yıllarına göre sanayi öncesi seviyelerin 1,5°C üzerindeki ortalama küresel sıcaklıklar ilk kez aşılacak. Anlaşma, ülkelerin sera gazı emisyonlarını azaltmak ve küresel ortalama yüzey sıcaklığı artışını sanayi öncesi seviyelerin 1,5°C üzerinde sınırlamak ve 2°C'nin oldukça altında tutmak için çaba göstermeyi amaçlıyordu. C3S Başkan Yardımcısı Samantha Burgess, "Bu, Paris Anlaşması'nın ihlal edildiği anlamına gelmez, ancak iklim eyleminin her zamankinden daha acil olduğunu gösterir" dedi. Yükselen sıcaklıklar, 2024 yılında dünya genelinde aşırı hava olaylarını tetikledi. Bunlar arasında Nijerya ve Avrupa'da ölümcül seller, Güney Amerika'da yıkıcı orman yangınları, erken dönemde yaşanan sıcak hava dalgaları ve Amerika Birleşik Devletleri'nde felaket boyutunda kasırgalar yer alıyor. Ocak: Yıl, kayıtlara geçen en sıcak Ocak ayı ile ateşli bir başlangıç yaptı. Ocak ayının ortalama yüzey hava sıcaklığı 13,14°C olarak ölçüldü. Bu, 2020 yılında kaydedilen önceki en sıcak Ocak ayının sıcaklık rekorunun 0,12°C üzerinde. Şubat: Şubat ayında, Kuzey Yarımküre, kayıtlara geçen en sıcak kış mevsimini tamamladı ve okyanus sıcaklıkları görülmemiş seviyelere yükseldi. Ortalama küresel deniz yüzey sıcaklığı, Ağustos 2023'te kaydedilen önceki rekor olan 20,98°C'yi aşarak 21,09°C'ye ulaştı. Bu artış kısmen, Doğu Pasifik'te olağandışı sıcak sulara neden olan El Nino iklim modeliyle ilişkilendirilse de etkisi daha geniş kapsamlı. Reading Üniversitesi'nden iklim bilimcisi Richard Allan, "Daha da şaşırtıcı olan, deniz yüzey sıcaklıklarının El Niño'nun merkezi olan bölgelerden uzakta, örneğin tropikal Atlantik ve Hint Okyanusu'nda rekor seviyelerde olmasıdır" dedi ve sera gazı emisyonlarının artmasının küresel ısınma üzerindeki derin etkisini vurguladı. Haziran: Deniz sıcaklıkları arttıkça buharlaşma hızlanır ve okyanuslardan havaya daha fazla ısı transfer edilir. Fırtınalar sıcak okyanuslar üzerinden hareket ettiğinde daha fazla su buharı ve ısı emerler. Bu, daha güçlü rüzgarlara, daha yoğun yağışa ve fırtınalar karaya ulaştığında daha büyük sellerin oluşmasına yol açar. Bu durum, Haziran ayında Atlantik Okyanusu'nun kasırga mevsimi girmesiyle gözlemlendi. Kasırga Beryl, sezonun ilk kasırgası olarak, Atlantik'te kayıtlara geçen en erken 5. Kategori kasırgası oldu. 5. Kategori kasırgalar, saatte 157 mil (252 km/s) veya daha yüksek rüzgarlarla yıkıcı hasara neden olur. Temmuz: 22 Temmuz 2024'te, Dünya, Copernicus İklim Değişikliği Servisi (C3S) verilerine göre, 1940'tan bu yana günlük küresel ortalama sıcaklık 17,16 santigrat derece ile yeni bir rekor kırdı. Bu, sadece bir gün önce, 21 Temmuz 2024'te kaydedilen önceki rekor olan 17,09°C'yi kırdı. Ayrıca, 2023 rekoru olan 17,08°C'yi geçiyor ve 2016 rekoru olan 16,79°C'den çarpıcı bir sıçrama yapıyor. Küresel ortalama sıcaklık, en sıcak bölgeler, en soğuk bölgeler ve aradaki tüm bölgelerdeki ortalama sıcaklıktır. Bu metrik, Dünya'nın karmaşık sistemlerinde meydana gelen değişikliklerin önemli bir göstergesidir. Ağustos: Avrupa Birliği'nin iklim değişikliği izleme servisi, Ağustos ayının Kuzey Yarımküre'de kayıtlara geçen en sıcak yaz mevsimi olarak sona erdiğini açıkladı. C3S Başkan Yardımcısı Samantha Burgess, "Dünya, kayıtlara geçen en sıcak Haziran ve Ağustos aylarını, kayıtlara geçen en sıcak günü ve kayıtlara geçen en sıcak boreal yaz mevsimini yaşadı" dedi. Bu arada, Güney Yarımküre'de Avustralya, 26 Ağustos'ta en sıcak kış gününü kaydetti. Batı Avustralya'nın Kimberley bölgesindeki Yampi Sound, 41,6°C'ye ulaştı ve kayıtlara geçen en sıcak Ağustos ayını yaşadı. Eylül: "Boris" adlı bir alçak basınç sistemi, Orta Avrupa'ya şiddetli yağışlar getirdi ve yaklaşık 30 yıldır yaşanan en kötü sellerden bazılarını tetikledi. 11-18 Eylül tarihleri arasında Çek Cumhuriyeti, Avusturya, Polonya ve Slovakya'nın bazı bölgeleri, sadece beş günde üç aylık yağış aldı. Sel suları sokakları su bastırdı, tüm mahalleleri su altında bıraktı ve birçok bölgede toplu taşıma ve elektriği kesintiye uğrattı. Batı Afrika da aralıksız yağışlarla karşı karşıya kaldı. Nijerya, Nijer, Çad ve Mali, onlarca yılın en kötü sellerini yaşadı ve binlerce kişi etkilendi. Nijerya'da, 34 eyalette 1,3 milyon kişi selden etkilendi ve 320 kişi hayatını kaybetti. Ekim: Ekim ayının sonunda, şiddetli yağmur, İspanya'da şiddetli sellere neden oldu. Valencia bölgesi en ağır darbeyi alan bölge oldu. 30 Ekim'de, Chiva'daki bir hava istasyonu, sadece sekiz saat içinde 49,1 cm yağış kaydetti. Bu, İspanya Meteoroloji Ajansı AEMET'e göre, bir yıllık yağışa denk geliyor. Kasım: Kuzey Yarımküre daha soğuk aylara geçiş yaparken, Güney Kore kış mevsimi tam olarak başladı. Kasım ayının son haftasında, bir fırtına Seul'e rekor seviyede kar yağışı getirdi, seyahati aksattı ve başkentte ve çevre bölgelerde yapısal hasara neden oldu. Seul, bir asırdan fazla bir süredir kayıtlara geçen en yoğun Kasım ayı kar yağışını yaşadı. Kore Meteoroloji İdaresi'ne göre, 28 Kasım'da Seul ve çevre bölgelerde 16,5 cm kar yağdı ve 28 Kasım 1972'de kaydedilen önceki rekor olan 12,4 cm 'yi geride bıraktı.