Maliye Bakanı Özdemir Berova Meclis’te CTP Genel Başkanı Sıla Usar İncirli’ye yanıt vererek, 2026 yılında Orta Doğu’da başlayan ve şubat ayı sonunda fiili savaşa dönüşen gelişmelerin KKTC’yi ekonomik ve mali açıdan etkilediğini söyledi.
Berova, İncirli’nin konuşmasında dile getirdiği bazı konuların daha önce de tartışıldığını belirterek, özellikle 2024 yılında yaşanan ekonomik ve mali gelişmeler ile enflasyon karşısında çalışanların ve dar gelirli kesimlerin alım gücünü korumak amacıyla çeşitli önlemler aldıklarını ifade etti.
Bu çerçevede maaşlarda üç kez hayat pahalılığı artışı yaptıklarını belirten Berova, bu uygulamalardan pişman olmadıklarını ancak söz konusu adımların kamu maliyesi üzerinde ek bir yük oluşturduğunu söyledi.
Oluşan mali yükün sürdürülebilir borçlanma yoluyla karşılandığını belirten Berova, bunun yalnızca maaş ödemeleriyle sınırlı olmadığını, aynı zamanda yatırımların, mali projelerin, bursların ve diğer birçok kamu yükümlülüğünün yerine getirilmesi için kullanıldığını kaydetti. Berova, hükümetin bu dönemde tüm mali yükümlülüklerini zamanında ve eksiksiz şekilde yerine getirdiğini de söyledi.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin bir ada ekonomisine sahip olduğunu ve ithalata bağlı bir ekonomik yapının söz konusu olduğunu ifade eden Berova, bölgede yaşanan gerginliklerin ekonomik etkilerinin kaçınılmaz olduğunu belirtti.
İran, Amerika Birleşik Devletleri, İsrail ve diğer bölge ülkeleri arasında artan gerilimin küresel petrol fiyatlarında yükselişe yol açtığını kaydeden Berova, Brent petrolün ortalama 60 dolar seviyelerinden kısa sürede 70–75 dolar bandına çıktığını söyledi.
Akaryakıt fiyatlarının dalgalanmasını önlemek amacıyla yaklaşık 30 yıldır fiyat istikrar fonunun kullanıldığını belirten Berova, geçmiş hükümetler döneminde de bu mekanizmanın benzer şekilde işletildiğini ifade etti.
Berova, akaryakıt gelirleri ve yüzde 10’luk Katma Değer Vergisi ile birlikte bütçede belirli gelir öngörüleri oluşturduklarını belirterek, 2026 yılı bütçesinde yaklaşık 25,5 milyar TL’lik bir açık öngörüldüğünü ifade etti.
Berova, akaryakıt fiyatlarında yapılan düzenlemelerin bütçe açığını kapatmak amacıyla yapıldığı yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını da belirtti.
Hükümetin temel hedefinin akaryakıt fiyatlarını mümkün olduğunca dalgalanmalardan korumak olduğunu söyleyen Berova, son haftalarda yapılan uygulamalar sonucunda yıl sonunda akaryakıttan elde edilmesi öngörülen fiyat istikrar fonu gelirinin de beklenenin altında kalacağını dile getirdi.
Brent petrolün varil fiyatının son günlerde 105 dolara kadar yükseldiğini belirten Berova, bunun son bir hafta içinde yaklaşık yüzde 35’lik bir artış anlamına geldiğini ve bu durumun KKTC ekonomisini doğrudan etkilediğini söyledi.
Petrol fiyatlarındaki artışın gıda, ulaşım, turizm ve inşaat gibi birçok sektörde tedarik zincirlerini etkileyebileceğini belirterek, hükümetin bu gelişmeleri yakından takip ettiğini ifade eden Berova, kısa süreli bir krizin yönetilebilir olabileceğini ancak savaşın uzun sürmesi halinde daha yüksek enflasyon, büyümede yavaşlama ve mali dengesizlikler yaşanabileceğini söyledi.
İncirli’nin konuşmasına da değinen Berova, muhalefetin eleştirilerinin siyaset çerçevesinde değerlendirilebileceğini ancak bu tablo karşısında sorumlu muhalefetten çözüm önerileri duymayı beklediklerini söyledi.
Hükümetin göreve gelmesinden sonra vergi adaletini sağlamak amacıyla otomasyon sistemlerini geliştirmek, sahadaki denetimleri artırmak ve kayıt dışılığı azaltmak için birçok adım attıklarını belirten Berova, bu çalışmalar sonucunda vergi gelirlerinde önemli artış sağlandığını ifade etti.
Savaş ve savaş psikolojisinin devlet gelirleri açısından önemli bir tehdit oluşturduğunu dile getiren Berova, bu süreçte gelirlerin artırılması ve giderlerin dengelenmesi konusunda çalışmaların sürdüğünü söyledi.
Bakanlar Kurulu’nda yapılan toplantılarda tasarruf tedbirleriyle ilgili bir dizi adım atılması için çalışma yürütüldüğünü belirten Berova, açıklanan tasarruf tedbirlerinin ilk aşama olduğunu ifade etti. Berova, tedbirlerin rakamsal sonuçlarının ve detaylarının önümüzdeki süreçte kamuoyuyla ve ana muhalefet partisiyle paylaşılacağını söyledi.
Berova, esas hedefin sürdürülebilir borç yönetimini koruyarak savaşın yarattığı ekonomik koşullar içinde ülke ekonomisi için en doğru çıkış yolunu bulmak olduğunu belirterek, ana muhalefet partisinin yapıcı önerilerine açık olduklarını ifade etti.
